Prehistoric and early medieval
Hillforts, chambered tombs, standing stones and the royal crannog.
Safle · preswylfa frenhinol o'r oesoedd canol cynnar
Crannog Llan-gors
Yr unig grannog yng Nghymru, a adeiladwyd i frenin Brycheiniog yn y 890au ac a losgwyd gan fyddin o Fersia yn 916. Mae'r pren wedi'i ddyddio o fewn pedair blynedd.
Safle · bryngaer o'r Oes Haearn
Pen y Crug
Pedwar rhagfur ar fryn uwchlaw Aberhonddu, awr o gerdded o ganol y dref, a'r gwrthgloddiau bryngaer cliriaf ym Mhowys am yr ymdrech sydd ei hangen.
Safle · bryngaer
Y Breiddin
Bryngaer a feddiannwyd o ddiwedd yr Oes Efydd, yn sefyll uwchlaw gwastadedd Hafren, ac a gloddiwyd ymaith ar un ochr tra oedd archaeolegwyr yn cloddio'r ochr arall.
Safle · bryngaer
Craig Rhiwarth
Un o'r bryngaerau mwyaf yn Sir Drefaldwyn, ar graig uwchlaw Llangynog, gyda gweddillion dwsinau o dai crwn y tu mewn iddi a mwyngloddiau plwm wedi'u torri i'r llethr islaw.
Safle · henebion claddu Neolithig
Beddau Siambr y Mynyddoedd Duon
Grŵp cryno o henebion claddu Neolithig o amgylch Talgarth a Chrucywel, un ohonynt â graffiti canoloesol wedi'i dorri yn ei gerrig gan bobl a oedd eisoes yn ei ystyried yn hynafol.
Safle · meini hirion
Maen Llia a Cherrig Fforest Fawr
Slab dros dri metr o uchder yn sefyll ar ei ben ei hun mewn bwlch gwag, a gwasgariad o henebion o'r Oes Efydd ar draws y rhostir o'i gwmpas.